De uitdagingen zijn reëel. Veel Belgische scale-ups worstelen met vragen als: Hoe structureer ik mijn financieringsronde optimaal? Welke investeerders passen bij mijn visie? Hoe onderhandel ik voorwaarden die eerlijk zijn voor iedereen? Hoe zorg ik dat mijn groei duurzaam is?
De transformatie van het fundinglandschap
Het Belgische fundinglandschap is volwassen geworden, maar ook exponentieel complexer. Waar we vroeger braaf aanklopten bij de huisbankier, mochten pitchen bij BAN Flanders (dat met zijn Limburgse roots nog steeds een icoon is) of warm werden ontvangen bij LRM - de op één na meest actieve investeerder van het land - zien we nu een vloedgolf aan nieuwe spelers.
De opkomst van micro-VC’s zoals 100IN, PitchDrive en Syndicate One brengt een ‘founder-first’ mentaliteit naar ons land. Dit wordt aangevuld door gloednieuwe initiatieven zoals het Leuvense business angels syndicaat Fons en Founders. We spreken niet langer alleen over de klassieke financieringsmix, maar over crowdfunding, crowdlending, revenue-based lending en corporate venture capital. Zelfs de klassieke bankier is geëvolueerd: de 'innovatiebankier' begrijpt vandaag een SaaS-model of een biotech-burnrate zonder met de ogen te knipperen.
De cijfers liegen er niet om. Waar een gemiddelde investeringsronde in een Belgisch technologiebedrijf in 2010 nog ruim 2 miljoen euro bedroeg, zagen we dat bedrag in 2020 al stijgen naar net geen 5 miljoen euro. Vorig jaar tikten we de 5,3 miljoen euro aan en dit jaar zitten we gemiddeld al op ruim 9 miljoen euro. De inzet is hoger, de ambities zijn groter, maar de handleiding wordt steeds dikker.
De vier pijlers van duurzame groei
Net toen we begonnen te begrijpen hoe ESOP’s (aandelenopties voor personeel) en CLA’s (converteerbare leningen) werken, waaien Amerikaanse mechanismen zoals SAFE-notes over. Het zijn snelle, flexibele manieren om kapitaal op te halen zonder direct op een waardering te moeten landen, maar ze vragen wel om een ondernemer die naast zijn cijfers ook kaas heeft gegeten van het juridische en fiscale.
Duurzame groei vereist een geïntegreerde blik op vier pijlers:
|
|
Financiering en structuur: Het is essentieel om een optimale kapitaalstructuur te creëren. De financiële drievuldigheid - subsidies, leningen en equity - biedt flexibiliteit en risicospreiding. Deze combinatie dient te worden afgestemd op de specifieke situatie van de onderneming, met heldere voorwaarden en een solide governance-framework dat alle betrokken partijen beschermt en duidelijkheid schept.
|
|
|
Fiscaliteit en compliance: De fiscale positie proactief optimaliseren en volledige naleving van alle geldende regelgeving is cruciaal. Daarnaast is het belangrijk om de onderneming nu al voor te bereiden op toekomstige groei, zodat schaling fiscaal efficiënt kan plaatsvinden zonder compliance-risico's. Dit voorkomt kostbare aanpassingen achteraf en maximaliseert de waarde van groei.
|
|
|
Juridische implementatie: Een solide contractuele basis, waarbij alle partijen duidelijk beschermd zijn en o.a. heldere exit-regelingen vastliggen, voorkomt dat onzekerheid ontstaat bij toekomstige transacties of wijzigingen in de eigendomsstructuur. Dit schept rechtszekerheid voor alle betrokkenen.
|
|
|
Operationele readiness: Het is belangrijk om processen schaalbaar in te richten, teams de capaciteit te geven om te groeien en systemen mee te laten groeien met de organisatie. Het is dan ook fundamenteel om de operationele basis tijdig en sterk in te richten, zodat duurzame expansie zonder bottlenecks kan plaatsvinden.
|
Deze vier pijlers kunnen niet los van elkaar worden gezien. Een sterke financieringsstructuur zonder operationele readiness leidt tot chaos. Fiscale optimalisatie zonder juridische implementatie creëert risico's. Een geïntegreerde aanpak zorgt ervoor dat alle elementen elkaar versterken.
Vier lessen uit het transformerende fundinglandschap
Het transformerende fundinglandschap leert ons enkele belangrijke lessen:
- Diversificatie is noodzakelijk - De dagen van één enkele financieringsbron zijn voorbij. Ondernemers moeten hun opties kennen en begrijpen welke financieringsbron het beste aansluit bij hun fase van groei en hun strategische doelen.
- Structuur bepaalt succes - Een optimale financieringsstructuur is de basis voor duurzame groei. Dit gaat verder dan alleen de prijs, het gaat om voorwaarden, governance, exit-opties en risicoverdeling die voor alle partijen werkbaar zijn.
- Stakeholder-alignment is kritiek - Founders, investeerders, medewerkers en partners hebben verschillende belangen. Wanneer deze niet goed zijn afgestemd, ontstaan impasses die groei belemmeren. Transparantie en vroege communicatie zijn essentieel.
- Bemiddeling doorbreekt impasses - Wanneer onderhandelingen vastlopen, is bemiddeling de katalysator voor vooruitgang. Het vermogen om alle partijen samen te brengen, hun belangen te begrijpen en creatieve oplossingen te vinden, is essentieel. Bemiddelaars die diepgaand inzicht hebben in de behoeften van founders, investeerders en alle stakeholders, kunnen impasses doorbreken en duurzame oplossingen creëren.
Klaar voor de volgende ronde?
Het fundinglandschap biedt meer mogelijkheden dan ooit. De vraag is: hoe benut je ze optimaal? Met de juiste begeleiding, inzichten, perspectief en inspiratie kunnen ondernemers hun groeiambities realiseren.
In een wereld van liquidation preferences, anti-dilution en complexe cap tables dreigt de Limburgse nuchterheid soms verloren te gaan. Maar laat u niet afschrikken door het jargon, daar heb je experts voor om je bij te staan. De moderne ondernemer moet een strateeg zijn die zijn financieringsmix kent en financiële partners kiest op basis van toegevoegde waarde, niet alleen op basis van de cijfers op de bankrekening.
(Deze info kwam tot stand samen met onze structurele partner Deloitte.
Met dank aan: Kristof Cox, krcox@deloitte.com - Omar Mohout, omohout@deloitte.com - Cécile Wolfs, cwolfs@deloitte.com)
